Mirësevini në konkursin e njohurive : "Tajvani- ishulli margaritar i Kinës". Në emisionin e sotëm do të dëgjoni artikullin e parë të këtij konkursi, ku do t'ju flasim për historinë dhe gjendjen e përgjithshme të Tajvanit, për prejardhjen e problemit të Tajvanit, si dhe do t'ju tregojme se përse themi se Tajvani është territor i Kinës.

Tajvani ndodhet në ujërat territoriale në pjesën juglindore të Kinës kontinentale. Ai është ishulli më i madh i Kinës me një sipërfaqe prej më se 30 mijë kilometrash katrorë dhe ndahet nga Kina kontinentale nga një ngushticë. Rruga më e afërme midis dy brigjeve është l30 kilometra. Në lashtësi, ishulli i Tajvanit ishte i lidhur me pjesën kontinentale të Kinës, më vonë nga lëvizja e kores së tokës, pjesa që i lidhte kontinentin me ishullin u fundos në det duke formuar ngushticën dhe ishullin e Tajvanit.

Tani në Tajvan ka 23 milionë banorë, që përbën 1.8% të popullsisë së përgjithshme të Kinës. Ishulli i Tajvanit megjithëse nuk është i madh, ka reliev të gjithëllojshëm, si vargmale, zona kodrinore, fusha, ultësira, liqene dhe ujëvara etj. Tajvani është ishulli i njohur turistik që shquhet për " male të gjelbëruara , me pyje të dendura, me ujëvara të shumta dhe me brigje të mrekullueshme". Në këtë ishull prodhohen orizi, kallam-sheqeri, çaji, frutat dhe lulet me erë të këndshme. Edhe industria e prodhimit, industria e informacionit dhe tregtia e jashtme e Tajvanit janë relativisht të zhvilluara dhe janë shtylla kryesore e ekonomisë së Tajvanit.

Nga zbulimet arkeologjike ka dalë se pjesa më e madhe e banorëve të hershëm të Tajvanit janë shpërngulur nga pjesa kontinentale e Kinës. Në një numër të madh dokumentesh historike janë shënuar ndërtimet e hershme të kinezëve të Tajvanit. Duke folur për lidhjet e ishullit të Tajvanit me pjesën kontinentale të Kinës , drejtori i Institutit studimor të Tajvanit pranë Universitetit të Bashkuar të Pekinit, profesori Shy Bodong tha : " Historia e shënuar me shkrim mbi Tajvanin mund të gjendet në vitin 230 të erës sonë. Atëherë, mbreti Wu i rajonit juglindor të Kinës Sun Quan dërgoi më se l0 mijë ushtarë në Tajvan. Edhe dinastia Sui e Kinës në shekullin e 6 a të 7-të, ka dërguar tri herë trupa në Tajvan. Njëkohësisht kinezët e pjesës kontinentale të Kinës filluan të shpërngulen në arkipelagun e Penhusë afër Tajvanit dhe pastaj shkuan në Tajvan duke sjellë me vete edhe teknologji të përparuar. Në fillim të shekullit të l7-të, Tajvani u bë për një kohë vend koloni e Hollandës, por në vitet 60 të shekullit të l7-të, heroi kombëtar Zheng Chengong duke kryesuar trupat e tij arriti të përzërë kolonizatorët holandezë dhe Tajvani u kthye në gjirin e atdheut. "

Kurse në fund të shekullit të l9-të, Tajvani ra fatkeqësisht përsëri në duart e agresorëve. Në vitin l945, pasi Japonia u shpartallua në luftën e dytë botërore, Kina mori përsëri Tajvanin e sunduar prej 50 vjetësh nga Japonia.

Profesori Shy Bodong na tregoi procesin e rimarrjes së Tajvanit nga Kina. Ai tha : "Në vitin l937, Japonia shpërtheu një luftë të gjithanshme agresive kundër Kinës dhe Kina filloi një luftë 8 vjeçare antijaponeze. Në vitin l943, në "Manifestin e Kajros" të shpallur nga qeveritë e tre vendeve të Kinës, SHBA-së dhe Anglisë, përcaktohet që Japonia duhet t'i kthejë Kinës territoret e Kinën, si Kina verilindore, Tajvanin, arkipelagun e Penhusë etj. Në vitin l945, Kina, SHBA dhe Anglia, më vonë edhe Bashkimi Sovjetik, nënshkruan " Mesazhin e Potsdamit", ku përcaktohet se "kushtet e paraqitura nga Manifesti i Kajros duhet të zbatohen patjetër. Po në gusht të vitit l945, Japonia shpalli kapitullimin dhe premtoi se "do të zbatojë me besnikëri detyrimet e përcaktuara në mesazhin e Potsdamit. "Në tetor të vitit l945, qeveria kineze rimori Tajvanin e sunduar prej 50 vjetësh nga Japonia dhe rivendosi të drejtat e sovranitetit në Tajvan."

Profesori Shy Bodong vuri në dukje se " Manifesti i Kajros" me formën e ligjit ndërkombëtar, konfirmoi problemin e përkatësisë së Tajvanit. Pas luftës së dytë botërore, Tajvani është kthyer ligjërisht dhe faktikisht në gjirin e Kinës."  ( Zhai)

Ju flet Radio e Jashtme e Kinës, sot me kaq do të përfundojmë pjesën e parë të konkursit mbi problemin e Tajvanit. Në emisionin e ardhshëm, do t'ju njohim me kursin themelor të qeverisë kineze për zgjidhjen e problemit të Tajvanit, si dhe përpjekjet e saj për këtë.

Ju ftojmë të dëgjoni dy pyetje:

Pyetja 1: Në ç' pjesë të kontinentit të Kinës ndodhet ishulli i Tajvanit ?

Ishulli i Tajvanit ndahet nga pjesa kontinentale e Kinës me një ngushticë. Sa e gjatë është rruga më e shkurtër midis dy brigjeve?

Pyetja 2: Në vitin l943, tre vendet, Kina, SHBA, dhe Anglia nënshkruan një manifest, ku konfirmuar faktin se Tajvani është pjesë e Kinës. Si e ka emrin ky manifest ?