v Protokolli mbi bashkėpunimin e uebsajtit nė gjuhėn shqipe tė CRI Oline me botėn e jashtmev Tėrmeti nė Wenchuan
SONDAZH OLIMPIK
ZONA E ANKETAVE
ENCIKLOPEDIA
China Radio International
Rreth Kinës
Nga Bota
   Politikë
   Ekonomi
   Kulturë
   Shkencë e Teknikë
   Sport

Fusha ekonomike

Muzika

Sport
Shkencė e Teknikė

Tregime dhe Legjenda Kineze
(GMT+08:00) 2007-02-19 18:55:00    
Politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme ka ndryshuar jetesėn e kinezėve

cri

                                Dėgjoni

Politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme e Kinsė i ndihmoi kinezėt tė shkėputen nga varfėria duke nxitur Kinėn tė hapet ndaj botės sė jashtme. Kjo politikė filloi tė zbatohej nė vitin 1978. I ndjeri udhėheqės kinez Deng Xiaoping ishte hartuesi kryesor i kėsaj politike, prandaj ai quhet projektuesi i pėrgjithshėm i reformės dhe i hapjes ndaj botės sė jashtme tė Kinės. Teoria e Deng Xiaopingut e drejtoi popullin kinez tė krijojė sistemin e ekonomisė sė tregut socialist.

Nėn drejtimin e politikė sė reformės dhe tė hapjes ndaj botės sė jashtme, ekonomia kineze ėshtė zhvilluar shpejt. Vitin e kaluar, vėllimi i pėrgjithshėm i prodhimit komėbtar u shtua nė 2.6 trilionė dollarė nga 210 milionė dollarė qė ishte nė vitin 1978. Kina ėshtė bėrė realiteti i 4-t mė i madh ekonomik nė botė. Nė vitin 2006, vėllimi i shitjes me pakicė tė mallrave nė Kinė arriti nė mbi 7.6 trilionė juanė.

Politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme ka pasuruar edhe jetesėn e kinezėve. Pėr shembull, nė mes tė viteve '70 tė shekullit tė kaluar, Kina prodhonte ēdo vit mė pak se 100 filma, kurse nė vitin 2006, kjo shfėr u shtua nė 300. Nė vitin 1994, Kina filloi tė importojė filma tė huaj. Tani ēdo vit shikuesit kinezė mund tė shikojnė afro 20 filma tė huaj.

Krahas kėtyre, politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme u ka krijuar kinezėve raste pėr shkuarjen nė vende tė tjera. Deri nė fund tė vitit tė kaluar, mė se 1 milion kinezė shkuan nė vende tė tjera pėr studime. Wang Yaohui ėshtė nėnkryetari i Shoqatės sė studentėve kinezė qė studiuan jashtė vendit. Nė vitet '80 tė shekullit tė kaluar, ai shkoi nė SHBA pėr studime. Duke folur pėr politikėn e reformės dhe tė hapjes ndaj botės sė jashtme, ai tha:

"Jam i mendimit se Deng Xiaoping dha kontributin e madh pėr zhvillimin e Kinės dhe ndryshoi pamjen e prapambetur tė Kinės. Pa politikėn e Deng Xiaopingut, nuk do tė ishte jetesa e lumtur e sotme e popullit kinez."

Politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme ka nxitur ekonominė kineze tė hyjė nė njė periudhė zhvillimi tė vazhdueshėm dhe tė qėndrueshėm, njėkohėsisht ka ushtruar ndikime tė mėdha mbi tregtinė, investimet dhe ekonominė botėrore. Vitin e kaluar, vėllimi i pėrgjithshėm i import-eskprotit i Kinės arriti nė 1.7 trilionė dollarė. Gjatė 5 vjetėve pas pranimit nė Organizatėn Botėrore tė Tregtisė, Kina ka zbatuar aktivisht premtimet e bėra. Si rezultat, niveli mesatar i taksave doganore ėshtė ulur nė 9.9%, sektori i shėrbimit ėshtė hapur gradualisht dhe ėshtė forcuar shumė mbrojtja e tė drejtave tė pronėsisė intelektuale. Ish-shefi i komisionit administrativ tė Rajonit tė Zhvillimit Ekonomik tė Qytetit Tianjin dhe nėnkryetari i bashkisė sė qytetit Tianjin Ye Disheng u shpreh se Deng Xiaoping e inkurajoi ndėrtimin e kėtij rajoni:

"Kur sapo filloi tė zbatohej politika e reformės dhe e hapjes ndaj botės sė jashtme, ne hasėm shumė vėshtirėsi. Deng Xiaoping na inkurajoi tė forcojmė besimin pėr kėtė politikė." (Fani)